Gardnerella vaginalis - najczęstsza przyczyna zakażenia bakteryjnego pochwy. Jak rozpoznać i leczyć?

Bakteryjne zakażenie pochwyBakteria Gardnerella vaginalis jest jedną z najczęstszych przyczyn zakażenia pochwy, ale może też mieć niekorzystny wpływ na męskie narządy płciowe. Najbardziej narażone są na nią kobiety młode, mające wielu partnerów seksualnych i stosujące wkładkę wewnątrzmaciczną. Infekcjom sprzyja obniżona odporność, niewłaściwa higiena intymna, a także długotrwała antybiotykoterapia czy stosowanie leków hormonalnych. Dowiedz się, jakie są przyczyny i objawy zakażenia Gardnerella vaginalis, jak się je rozpoznaje i leczy.

Gardnerella vaginalis - przyczyny zakażenia

Gardnerella vaginalis jest bakterią beztlenową, która często powoduje zakażenie bakteryjne pochwy. Niekorzystne bakterie beztlenowe, gdy jest ich zbyt wiele, wypierają pożyteczne bakterie kwasu mlekowego w pochwie (Lactobacillus spp.) i powodują wzrost pH z prawidłowego, niskiego (poniżej 4,5) na wysokie (nawet 7). Wysokie pH wskazuje na infekcję pochwy, nazywaną waginozą bakteryjną. Zakażenie bakteryjne pochwy nie jest typowym zapaleniem, ale raczej zaburzeniem równowagi między bakteriami pożytecznymi a patogennymi. Szacuje się, że podczas infekcji w pochwie jest tysiąckrotnie więcej bakterii beztlenowych niż w stanach prawidłowych. Dokładna etiologia tego zakażenia nie została poznana. Wiadomo jednak, że nie jest to choroba przenoszona drogą płciową. Bakterie Gardnerella vaginalis wytwarzają specyficzne aminy aromatyczne i są m.in. przyczyną cuchnącego, rybiego zapachu - charakterystycznego objawu waginozy bakteryjnej.

Uważa się, że rozwojowi bakterii beztlenowych (takich, jak Gardnerella vaginalis) w pochwie sprzyjają:

  • zmniejszona odporność organizmu i zaburzenia immunologiczne,
  • młody wiek,
  • zaburzenia miesiączkowania,
  • występowanie innych infekcji moczowo-płciowych,
  • zaburzenia flory bakteryjnej jelit,
  • stosowanie tamponów,
  • irygacje pochwy preparatami do higieny intymnej,
  • częste zmiany partnerów,
  • korzystanie z publicznych basenów i jacuzzi,
  • antybiotykoterapia,
  • stosowanie niektórych leków (np. antydepresantów, leków hormonalnych).

Czym objawia się zakażenie Gardnerella vaginalis?

Zakażenie bakterią Gardnerella vaginalis może pojawiać się i znikać samoistnie, nawet niezauważone. Jednak gdy objawy infekcji się nasilają i przybierają postać przewlekłą, należy natychmiast zgłosić się do lekarza i podjąć odpowiednie leczenie.

Do charakterystycznych objawów zakażenia bakterią Gardnerella vaginalis należą:

  • upławy o nieprzyjemnym, rybim zapachu (nasilające się podczas miesiączki i po stosunku),
  • świąd i pieczenie,
  • suchość pochwy,
  • ból podczas stosunku.

Gardnerella vaginalis - rozpoznanie i leczenie

Badanie czystości pochwy czy posiew nie są dobrymi metodami rozpoznawania zakażeń pochwy. Obecnie za najskuteczniejsze uznaje się:

  • ocenę biocenozy pochwy (pobranie wymazu),
  • określenie pH pochwy,
  • ocenę woni wydzieliny,
  • stwierdzenie obecności komórek jeżowych, rzęsistków i komórek drożdży.

U kobiet z zakażeniem pochwy w rozmazie wydzieliny pochwowej stwierdza się komórki nabłonka pochwy opłaszczone pałeczkami Gardnerella vaginalis, co przypomina nieco skórę jeża (stąd nazwa "komórki jeżowe"). Stwierdzenie co najmniej 20% komórek jeżowych potwierdza zakażenie bakteryjne pochwy.

W leczeniu zakażeń bakterią Gardnerella vaginalis stosuje się najczęściej preparaty na bazie klindamycyny i metronidazolu. Warto również wzmocnić leczenie odpowiednią dietę, bogatą w fermentowane produkty mleczne i probiotyki oraz ubogą w dania tłuste, smażone, mocno przyprawione. Na czas leczenia należy też zrezygnować z alkoholu.

Powikłania po zakażeniu Gardnerella vaginalis

Nieleczone zakażenie bakterią Gardnerella vaginalis przyczynia się do poważnego zapalenia miednicy mniejszej, czego skutkiem mogą być:

  • poronienie,
  • poród przedwczesny,
  • zapalenia błony śluzowej macicy po porodzie,
  • stany zapalne dolnego odcinka dróg moczowych.

Najcięższą postacią zapalenia miednicy mniejszej jest ropień jajnikowo-jajowodowy. Powikłaniami po zakażeniu Gardnerella vaginalis może również być zapalenie szyjki macicy, błony śluzowej macicy lub przydatków.

Gardnerella vaginalis u mężczyzn

Chociaż bakteryjne zakażenie pochwy wywołane przez Gardnerella vaginalis nie jest uznawane za chorobę przenoszoną drogą płciową, to u mężczyzn może również wywołać pewne objawy. Panowie są najczęściej jedynie nosicielami, chociaż czasem Gardnerella vaginalis u mężczyzn może spowodować zapalenie:

  • cewki moczowej (nierzeżączkowe),
  • pęcherza moczowego,
  • gruczołu krokowego,
  • najądrza.

Partnerki mężczyzn, u których w posiewie stwierdzono patogenną, beztlenową florę bakteryjną (m.in. Gardnerella vaginalis), powinny niezwłocznie zostać poddane badaniu w kierunku zakażenia bakteryjnego pochwy.

Komentarze