Kurkuma - nie tylko przyprawa

KurkumaCzłowiek od wieków wykorzystuje naturalne produkty roślinne nie tylko do celów kulinarnych, ale również leczniczych. Wśród naturalnych substancji, które w ostatnim czasie zyskują coraz większą popularność, nie tylko ze względu posiadania właściwości barwiących, ale też znaczącej aktywności biologicznej jest kurkuma.


Indyjski szafran

Kurkumina to barwny związek pochodzenia roślinnego, który uzyskiwany jest z kłączy ostryżu długiego (Curcuma longa L.) inaczej zwanego kurkumą lub szafranem indyjskim. Znana jest powszechnie jako składnik mieszanki "Curry" i stosowana jako przyprawa w kuchni azjatyckiej. Nadaje żywności charakterystyczną, żółtą barwę (wykorzystuje się ją m.in. do barwienia ryżu), a także smak i zapach. Kurkumina stała się przedmiotem wielu badań, opisano jej aktywność przeciwdrobnoustrojową wobec wielu bakterii, grzybów, wirusów i pasożytów. Jest przeciwutleniaczem, który chroni ciało przed uszkodzeniami spowodowanymi działaniem wolnych rodników.

Piękna barwa na zdrowie

Kurkuma posiada wiele zalet żywieniowych. Jest bogatym źródłem energii, 100 g dostarcza ok. 390 kcal. Cechą charakterystyczną jest wysoka zawartość węglowodanów, głównie skrobi (69,4%). Kurkuma zawiera również białko w ilości 6,3% oraz tłuszcz 5,1%, a także składniki mineralne: wapń, żelazo, potas i sód oraz witaminy: tiamina (0,09 mg/ 100 g), ryboflawina (0,19 mg/100 g), niacyna (4,8 mg/100 g) i kwas askorbinowy (50 mg/100 g). O przyjemnym aromacie kurkumy świadczy obecność olejków eterycznych w ilości od 2 do 7%. Do najbardziej aktywnych substancji kurkumy należą związki polifenolowe określane jako kurkuminoidy, stanowiące od 3 do 5%, spośród wszystkich substancji wchodzących w jej skład. To właśnie kurkumina jest najcenniejsza.

Kurkumina

Związek ten charakteryzuje się bardzo różnorodną aktywnością biologiczną. Jedną z najczęściej badanych właściwości kurkuminy jest jej działanie przeciwzapalne i przeciwnowotworowe. Miejscowe zaaplikowanie kurkuminy hamuje m.in. powstawanie reaktywnych form tlenu, powstawanie uszkodzonych zasad w DNA oraz stan zapalny.

Kurkumina wpływa na hamowanie uszkodzeń DNA poprzez inaktywację szkodliwych tzw. reaktywnych form tlenu, jest więc znakomitym przeciwutleniaczem (antyoksydantem). Z uwagi na właściwości przeciwzapalne, przeciwnowotworowe i antyoksydacyjne pomocna jest w leczeniu wielu chorób takich jak: cukrzyca, astma, artretyzm, miażdżyca, choroby neurodegeneracyjne oraz inne choroby przewlekłe - mówi dr Tomasz Czernecki, dietetyk i założyciel polskiego laboratorium genetycznego - Vitagenum.

Działanie przeciwnowotworowe kurkumy

Kurkumina wykazuje dużą aktywność przeciwnowotworową, hamuje i zapobiega rozwojowi raka. Badania wykazały, że omawiany związek może zapobiec przerzutom komórek nowotworowych raka okrężnicy. Kurkumina sprawiała, że komórki nowotworowe traciły zdolność przemieszczania się do innych części ciała.

Wykazano także, że kurkumina posiada właściwości, które mogą być pomocne w leczeniu chorób mózgu, jak np. choroba Alzheimera. Powstawaniu tej choroby sprzyja wiele czynników m.in. stres oksydacyjny, agregacja peptydu β- amyloidu, zmniejszony poziom acetylocholiny. Kurkumina zapobiega powstawaniu i agregacji złogów β- amyloidu, przez co spowalnia progresję choroby Alzheimera, a dzięki właściwościom przeciwutleniającym obniża ryzyko uszkodzeń wywołanych stresem oksydacyjnym oraz wpływa na spadek poziomu cholesterolu.

Pamięć, odporność, układ pokarmowy

Kolejną ciekawostką związaną z prozdrowotnymi właściwościami kurkuminy jest fakt, że dodanie jednego grama kurkumy do śniadania może poprawić pamięć osób, które są w bardzo wczesnych stadiach cukrzycy i występuje u nich ryzyko upośledzenia funkcji poznawczych.

Kurkumina działa ochronnie na przewód pokarmowy. Badania kliniczne udowodniły, że związek ten zapobiega zaburzeniom trawienia związanym z wymiotami, wzdęciami i odbijaniem. Podana w dawce 50 mg/kg masy ciała pobudza wydzielanie mucyny, która powleka ściany żołądka warstwą ochronną. Korzystnie wpływa na pracę wątroby, działając żółciopędnie i żółciotwórczo. Kurkumina wykazała działanie przeciwbakteryjne wobec szczepów Helicobacter pylori.

Kurkumina ma także działanie przeciwdrobnoustrojowe. Hamuje wzrost ziarniaków Gram-dodatnich, grzybów, laseczek tlenowych Bacillus i laseczek beztlenowych Clostridium w zakresie stężeń od 10-100 μg/ml. Uważa się także, że kurkumina jest korzystna w zapobieganiu oporności na insulinę i zmniejszaniu toksycznego działania wysokiego stężenia glukozy we krwi.

Kurkuma - na co dzień?

Najlepiej jest spożywać kurkumę jako przyprawę i dodatek do dań w ramach smacznej i prozdrowotnej diety. Można ją dodać do koktajlu, soku czy zupy. Czy każdy może jeść kurkumę?

Komponując posiłki powinniśmy pamiętać o kurkumie i zwiększać jej udział w naszej diecie. Tylko przy odpowiednio dużym i systematycznym spożyciu tej przyprawy osiągniemy oczekiwane profity zdrowotne. Pamiętajmy też, że na bazie tej przyprawy można przygotować wiele cennych nalew i koktajli, które mogą być doskonałym uzupełnieniem codziennej zdrowej diety. - dodaje dr Tomasz Czernecki.

Artykuł został przygotowany przez www.vitagenum.pl - badania genetyczne dla lepszego życia.

Komentarze