Mikrobiom skóry - czym jest i jakie pełni funkcje?

Mikrobiom skórySkóra jest naszym największym organem. Stanowi ona barierę ochronną przed wnikaniem do organizmu chorobotwórczych bakterii, wirusów i grzybów oraz szkodliwych substancji ze środowiska. Miliony osób na całym świecie całymi latami boryka się z różnego rodzaju problemami skórnymi takimi jak trądzik, grzybice, egzemy, nasilone reakcje alergiczne. Bardzo często przyczyną przewlekłych problemów dermatologicznych jest zniszczenie prawidłowego mikrobiomu skóry.

Mikrobiom skóry stanowi naszą tarczę ochronną i sprawia, że skóra jest odporna na działanie patogenów, promieniowania oraz substancji szkodliwych. Naruszenie tej delikatnej warstwy obronnej skóry skutkuje pojawieniem się takich objawów jak nasilone przewlekłe stany zapalne skóry, różnego rodzaju wysypki, nadmierne łuszczenie się naskórka, zaczerwienienie, swędzenie, zakażenia bakteryjne i grzybicze. Warto wiedzieć, jak działa mikrobom skóry i jak go chronić, aby cieszyć się piękną i zdrową skórą.

Mikrobiom skóry - czym jest?

Naturalny mikrobom jest to bardzo złożony ekosystem znajdujący się na powierzchni naszej skóry, który składa się z różnego rodzaju mikroorganizmów. Znajdziemy wśród nich:

  • bakterie,
  • wirusy,
  • grzyby,
  • roztocza.

Prawidłowy mikrobom skóry gwarantuje jej zdrowie, ponieważ chroni ją przed inwazją chorobotwórczych bakterii i grzybów. W jego podstawowy skład wchodzą 4 rodzaje bakterii oraz mikroorganizmy z grupy grzybów i roztoczy. Są to:

  • Actinobacteria,
  • Firmicutes,
  • Bacteroidetes,
  • Proteobacteriai,
  • Grzyby z rodzaju Mallassezia,
  • Nużeńce należące do roztoczy.

Oczywiście u każdego człowieka naturalny mikrobiom skóry jest nieco inny i może nieco różnić się liczebnością i składem gatunkowym zasiedlających powierzchnię naskórka mikroorganizmów. Skład mikrobiomu może się różnić również w zależności od badanego obszaru skóry, jej grubości, wilgotności oraz temperatury. Może on ulegać różnego rodzaju zmianom w zależności od warunków.

Jeśli naturalna równowaga skóry zostaje z jakiegoś powodu zaburzona, to często dochodzi do nadmiernego rozwoju patogenicznych bakterii na przykład gronkowca, czy paciorkowca, lub grzybów. W wyniku tego powstają stany chorobowe skóry.

Naturalna tarcza ochronna naszego naskórka, jaką jest mikrobom, może ulec zaburzeniu w skutek zbyt intensywnego stosowania zabiegów kosmetycznych lub pielęgnacji agresywnie działającymi, zawierającymi silne detergenty lub alkohol kosmetykami.

Jakie są funkcje mikrobiomu skóry?

Głównym zadaniem mikrobiomu jest utrzymanie naszej skóry w zdrowiu, aby mogła w pełni skutecznie chronić nasz organizm przed wniknięciem do jego wnętrza patogenicznych drobnoustrojów wywołujących choroby.

Równowaga mikrobiomu jest również gwarantem pięknego wyglądy skóry, co przekłada się bezpośrednio na nasze samopoczucie, oraz ma bardzo istotny wpływ na jakość naszego życia.

Mikrobiom to bardzo elastyczny ekosystem, który ulega ciągłym modyfikacjom ze względu na warunki środowiskowe (temperatura, wilgotność), obszar ciała, nasz stan zdrowia, oraz naturalne procesy zachodzące w organizmie (na przykład u kobiet w czasie ciąży oraz w okresie menopauzy).

Na skład mikrobiomu wpływa również nasz ogólny stan zdrowia na przykład równowaga hormonalna w organizmie, czy infekcje bakteryjne lub wirusowe takie jak przeziębienie, czy grypa. W okresach choroby ekosystem na naszej skórze zmienia się, ulega czasowemu zachwianiu, a po powrocie do zdrowia, wraca do swojego pierwotnego stanu.

Prawidłowy mikrobiom skóry ochroni nas przed takimi chorobami jak:

  • trądzik,
  • grzybice,
  • egzemy,
  • atopowe zapalenie skóry,
  • łojotokowe zapalenie skóry,
  • reakcje alergiczne na skórze,
  • nadmierne łuszczenie się naskórka,
  • przedwczesne starzenie.

Jak chronić mikrobom skóry?

Naturalny płaszcz ochronny skóry może ulec uszkodzeniu w wyniku działania różnych czynników mechanicznych oraz biologicznych. Nieprawidłowy mikrobom skóry może wynikać z poważnych chorób ogólnoustrojowych takich jak:

  • zaburzenia hormonalne,
  • cukrzyca,
  • nieprawidłowa praca układu odpornościowego.

Wówczas zmianie ulega pH skóry oraz skład naturalnej lipidowej warstwy ochronnej naskórka, co czyni ją bardziej podatną za zasiedlenie przez patogeniczne bakterie i grzyby i skutkuje pojawieniem się różnego rodzaju problemów dermatologicznych.

Dlatego w leczeniu problemów skórnych tak ważne jest dokładne przyjrzenie się kondycji całego organizmu i poszerzona diagnostyka mająca na celu wykluczenie chorób ogólnoustrojowych. Niestety, niezwykle często sami niszczymy nasz naturalny mikrobom skóry. Ulega on uszkodzeniu najczęściej na skutek zbyt intensywnego poddawania się różnego rodzaju zabiegom kosmetycznym- zwłaszcza tym ze złuszczaniem naskórka oraz naruszaniem jego ciągłości.

Bardzo niekorzystne dla kondycji naszej skóry jest również stosowanie zbyt agresywnej pielęgnacji. Paradoksalnie najczęściej dotyczy to właśnie osób, które borykając się z problemami skórnymi na przykład z trądzikiem, lub nadmiernym przetłuszczaniem się skóry. Chcą one poprawić jej stan i sięgają po silnie działające kosmetyki złuszczające, antybakteryjne lub zawierające alkohol. Niestety, ich stosowanie nie tylko nie pomaga, ale jeszcze pogłębia problemy skórne, ponieważ powoduje zniszczenie naturalnej lipidowej warstwy ochronnej naszej skóry oraz zaburzenie jej naturalnego mikrobiomu, czyli dysbiozę. Sprawia to, że jej powierzchnię z łatwością zasiedlają patogeniczne bakterie i grzyby.

Kluczem do zdrowia naszej skóry jest więc delikatna jak najbardziej naturalna pielęgnacja. Sięgajmy zatem po łagodne kosmetyki bez silnych detergentów, alkoholu, konserwantów oraz sztucznych substancji zapachowych.

Unikajmy również nadmiernego oczyszczania skóry. Branie prysznica, czy mycie twarzy kilka razy dziennie nie jest najlepszym pomysłem. Nawet nadużywanie samej czystej wody może negatywnie wpłynąć na kondycję naszej skóry, ponieważ posiada ona zasadowy odczyn. Wobec czego kilkukrotne mycie skóry w ciągu dnia spowoduje je nadmierne wysuszenie, a także zaburzenie jej naturalnego lekko kwaśnego pH i negatywne wpłynie na mikrobiom oraz lipidową warstwę ochronną naskórka.

Niekorzystne jest również długotrwałe stosowanie antybiotyków na skórę. Unikajmy więc ich nadużywania na przykład, jeśli borykamy się z trądzikiem, ponieważ wyniszczy to całkowicie dobroczynne bakterie zasiedlające naturalnie nasz naskórek i później bardzo trudno będzie odbudować jego naturalną równowagę.

Jeżeli borykamy się z problemami skórnymi, najlepiej sprawdzi się delikatna pielęgnacja kosmetykami o prostym naturalnym składzie, umiar w oczyszczaniu skóry - naprawdę dla zachowania higieny wystarczy krótki prysznic rano i wieczorem. Zrezygnujmy z mocno pieniących się żeli pod prysznic o silnym sztucznym zapachu zawierających laurosiarczan sodu oraz z wysuszających agresywnych żeli do mycia twarzy. Zastąpmy je łagodnymi preparatami micelarnymi. Najlepiej sprawdzą się takie zawierające naturalne probiotyki oraz prebiotyki, które sprzyjają zdrowiu skóry i odbudowie jej naturalnego mikrobiomu.

Komentarze