Rzeżucha - smaczna i zdrowa nie tylko na Wielkanoc

RzeżuchaRzeżucha kojarzy się nam przede wszystkim z dzieciństwem, kiedy to praktycznie każdy z nas przynajmniej raz w życiu wyhodował taką własną trawkę w kuchni. Rzeżucha, zwana również pieprzycą siewną, jest rośliną jednoroczną, należącą - co wielu może zdumieć - do rodziny kapustowatych. Już w średniowiecznej Europie znano jej lecznicze właściwości i chętnie z nich korzystano.

W naszym kraju jest dziś znanym symbolem Świąt Wielkanocnych - na trawce z rzeżuchy ustawia się wielkanocnego baranka, symbolizującego z kolei zmartwychwstałego Jezusa. Zieleń rzeżuchy ma być oznaką odrodzenia po zimie, przebudzenia się do życia, co oczywiście odwołuje się do znaczenia tych świąt.

Rzeżuchę możemy oczywiście jeść o każdej porze roku, dekorować nią kanapki i inne potrawy lub dodawać do jajecznicy czy sałatek. Pamiętajmy jednak o tym, że rzeżucha nie tylko ciekawie wygląda i jest smaczna: poza tym jest cennym źródłem wielu witamin i składników odżywczych.

Rzeżucha - skarbnica witamin i mikroelementów, jej właściwości i wartości odżywcze

Rzeżucha jest źródłem wielu witamin, w tym witaminy A, C, E oraz K. Witamina A odpowiada za prawidłowe widzenie. Witamina C bierze udział w podnoszeniu odporności organizmu. Witamina E jest przeciwutleniaczem oraz zapobiega chorobom serca. Znana jest również rola witaminy K w procesie krzepnięcia krwi. Jedzenie rzeżuchy poleca się więc osobom, które mają problemy ze wzrokiem, chcą wzmocnić odporność lub borykają się ze schorzeniami układu krążenia, a także trudno gojącymi się ranami oraz wszelkiego typu krwotokami.

Rzeżucha zawiera w sobie również mnóstwo mikroelementów oraz makroelementów, takich jak magnez, fosfor, potas, cynk, wapń, żelazo, mangan czy łatwo przyswajalny jod, co jest szczególnie istotne dla osób mających problemy z tarczycą. Pierwiastki te sprawiają, że spożywanie rzeżuchy poprawia stan włosów, skóry i paznokci. Ponadto, rzeżucha poprawia apetyt oraz wspomaga pracę układu pokarmowego.

To jednak nadal nie wszystko. Połączenie witamin oraz wymienionych składników odżywczych sprawia, że rzeżucha wykazuje inne, cenne właściwości prozdrowotne. Obecność przeciwutleniaczy oraz witaminy C skutecznie chroni przed schorzeniami nowotworowymi. Rzeżucha jest polecana szczególnie osobom palącym, ponieważ chroni przed nowotworem płuc. Ochrania również narząd wzroku i to dzięki wspomnianej już witaminie A ale nie tylko. Nadająca jej zielony kolor luteina odpowiada za ochronę siatkówki oka przed szkodliwym dla dobrego widzenia promieniowaniem UV. Kolejne działanie? Wzmacnianie kości. Obecność witaminy E i K oraz zawartość żelaza sprawia, że kości są mocniejsze i bardziej odporne na uszkodzenia. Witamina K nie pozwala na wypłukiwanie z nich wapnia. Zaleca się również gotowanie rzeżuchy, ponieważ proces ten zwiększa ilość witaminy K. Można ją też blanszować, efekt jest identyczny. Po rzeżuchę sięgać powinni również ci, którzy miewają problemy z nerkami. Roślina działa moczopędnie, dzięki czemu wpływa pozytywnie na pracę układu moczowego oraz nerek. Łączka jest także polecana osobom młodym i tym, którzy w starszym wieku borykają się z problemami trądziku. Spożywanie rzeżuchy niweluje zmiany trądzikowe, wygładza cerę oraz przywraca jej jednolity koloryt.

Rzeżucha: skąd ją wziąć?

Rzeżuchę można zakupić w wielu sklepach ale znacznie łatwiej i przyjemniej wyhodować ją samemu, nawet we własnej kuchni. Potrzebujemy jedynie naczynia, które wyłożymy wilgotną watą i na takie podłoże wysiejemy nasiona rzeżuchy, które dostaniemy w każdym sklepie ogrodniczym.

Kiełkujące nasiona w domowej uprawie rzeżuchy

Rzeżucha hodowana w domu

Wysiana w ten sposób zielona łączka pojawi się w naszej kuchni już po około 5 dniach do tygodnia, jeśli doniczkę lub talerzyk ustawimy w dobrze nasłonecznionym miejscu. Rzeżuchę należy regularnie podlewać. Kiedy wyrośnie, można ją ustawić na stole jako dekorację lub delikatnie ścinać nożyczkami kuchennymi i użytkować wedle uznania. Dbajmy o to, aby roślina nie zakwitła. Będzie wtedy gorzka i niesmaczna.

Gdzie i jak wykorzystać w diecie rzeżuchę?

Rzeżucha jest w smaku ostra i wyrazista, więc doskonale podkreśli smak wielu potraw. Jest tak za sprawą izotiocyjanianów, które zawiera. Może być zarówno składnikiem numer jeden, jak i dodatkiem, a nawet przyprawą. Rzeżucha świetnie sprawdza się jako dodatek do past na bazie twarogu. Można dodać ją do twarożku i cieszyć się zdrową oraz smaczną pastą do kanapek czy krakersów. Świetnie smakuje w połączeniu z rzodkiewką, pomidorem czy ziołami. Rewelacyjnie smakuje również świeże jajko, posypane rzeżuchą. Nadaje mu ona specyficznego, wyrazistego aromatu. To ciekawy pomysł na szybkie i zdrowe śniadanie, zwłaszcza w połączeniu ze szklanką świeżo wyciśniętego soku owocowego.

Rzeżuchę najlepiej jeść na surowo ale zaleca się także jej gotowanie oraz blanszowanie, jak zostało to wspomniane wcześniej. Taka rzeżucha doskonale nadaje się do mięs, jako dodatek do sosów czy farszu. Jeśli marzy nam się smaczna marynata z rzeżuchą, pamiętajmy o tym, aby nie używać octu, ponieważ utracimy w ten sposób cenne żelazo, jakie zawiera rzeżucha. W tym wypadku możemy go zastąpić sokiem z cytryny lub w wersji dietetycznej: naturalnym jogurtem.

Ocena: 5.0