Serotonina - rola w organizmie, badanie, niedobór, nadmiar

SerotoninaSerotonina to hormon podwzgórza, pełniący rolę neurotransmittera. Serotonina nazywana jest hormonem szczęścia co doskonale obrazuje jej rolę organizmu. Jednak poza korzystnym wpływem na nastrój psychiczny, serotonina reguluje funkcjonowanie  układu pokarmowego. Znacznie częściej spotykany jest niedobór serotoniny, zaś jej nadmiar najczęściej jest wynikiem przyjmowania wysokich dawek niektórych leków.

Rola serotoniny w organizmie

Serotonina, czyli 5 - hydroksytyronina to hormon powstający na drodze przemian tryptofanu. Tryptofan to aminokwas egzogennym który musimy dostarczyć wraz z dietą, gdyż nasz organizm nie ma możliwości jego syntezy. Serotonina syntetyzowana jest przez komórki ośrodkowego układu nerwowego, a także płytki krwi i błonę śluzową jelita.

Podstawową rolą serotoniny  w organizmie jest regulowanie funkcjonowania sfery psychicznej - mowa zwłaszcza o samopoczuciu, potrzebach seksualnych czy procesie zasypiania. Ponadto serotonina może opóźniać procesy starzenia się organizmu, reguluje przebieg cyklu miesięcznego u kobiet czy też normalizuje procesy krzepliwości krwi.

Serotonina - wzory chemiczne

Wpływ serotoniny na funkcjonowanie układu pokarmowego sprowadza się do:

  • pobudzenia perystaltyki jelit
  • ograniczenia wydzielania kwasu solnego w żołądku
  • pobudzenia skurczów mięśniówki żołądka
  • ograniczania rozwoju wrzodów żołądka czy jelit.

Badanie poziomu serotoniny

Możliwe jest oznaczenie poziomu serotoniny we krwi, w dobowej zbiórce moczu oraz w płytkach krwi. Nie są to jednak powszechnie wykonywane badania.

Prawidłowy poziom serotoniny we krwi - jak go zapewnić?

Aby zadbać o prawidłowy poziom serotoniny we krwi, konieczne jest unikanie stresu, a także dostarczenie wraz z dietą odpowiednich ilości prekursora serotoniny - tryptofanu. Dieta dostarczająca tryptofanu powinna zawierać jak najwięcej produktów dostarczających białka, w tym mięs i ryb, jak również pestek dyni, nasion słonecznika, sera żółtego, kakao, bananów, płatków owsianych czy sezamu. Ważne jest ponadto dostarczenie węglowodanów złożonych, kwasów omega 3 oraz witamin z grupy B, których szczególnie dużo zawierają zielone liście warzyw. Dla zachowania właściwego poziomu serotoniny ważne jest także prowadzenie regularnego trybu życia, umiarkowana ekspozycja na słońce oraz regularna aktywność fizyczna.

Niedobór serotoniny

Zbyt niski poziom serotoniny we krwi może być spowodowany niewłaściwym trybem życia. Stres, niewystarczająca ilość snu, źle zbilansowana dieta to najważniejsze przyczyny zbyt niskiego poziomu serotoniny we krwi.

Objawy niskiej serotoniny to:

  • kłopoty ze snem - problem z zaśnięciem oraz utrzymaniem snu w ciągu nocy, częste wybudzanie,
  • rozdrażnienie i nerwowość,
  • stany depresyjne,
  • wzmożone łaknienie na słodkie produkty,
  • kłopoty z pamięcią i koncentracją,
  • migrenowe bóle głowy,
  • zaparcia,
  • zespół jelita drażliwego.

Niski poziom serotoniny u noworodków kojarzony jest z występowaniem zespołu nagłej śmierci łóżeczkowej.

W przypadku nasilenia objawów oraz silnych stanów depresyjnych, często stosowane są leki przeciwdepresyjne SSRI, czyli selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny.

Nadmiar serotoniny

Zbyt wysoki poziom serotoniny w organizmie fizjologicznie stwierdzany jest u osób zakochanych. Nadmiar serotoniny określany mianem zespołu serotoninowego spotykany jest w przypadku przyjmowania zbyt wysokich dawek leków przeciwdepresyjnych. Wtedy zauważyć można:

  • bóle głowy,
  • nadmierną potliwość,
  • biegunki,
  • splątanie,
  • przyspieszenie akcji serca,
  • wzrost ciśnienia krwi,
  • osłabienie siły mięśniowej.

Najczęściej wystarczy zmniejszyć dawki leków antydepresyjnych, aby ustąpiły niepożądane objawy zbyt wysokiego poziomu serotoniny we krwi.

Ocena: 4.8

Komentarze