Słonecznik i jego nasiona - właściwości, kalorie, uprawa

Pestki, nasiona słonecznikaWstawiony do wazonu ozdabia pomieszczenie i wnosi do niego moc pozytywnej energii. Dojrzały i łuskany na świeżo jest świetną przekąską przy czytaniu książki, oglądaniu filmu czy spotkania ze znajomymi. Prażony znakomicie pasuje do kremowych zup. Słonecznik, bo o nim oczywiście mowa, nie tylko świetnie smakuje, ale ma znakomity wpływ na zdrowie. Zapomniany przez ostatnie lata, dziś ponownie wkracza do świata kulinariów. Jakie są jego główne właściwości zdrowotne? Jeśli chcecie się tego dowiedzieć, zapraszamy do zapoznania się z naszymi wskazówkami.

Właściwości słonecznika

Słonecznik to nie tylko pyszne, chrupiące pestki, ale także płatki, które od wielu lat są wykorzystywane w medycynie niekonwencjonalnej. Przygotowuje się z nich przede wszystkim lecznicze napary. Herbaty sprawdzają się przy dolegliwościach ze strony układu pokarmowego. Redukują objawy zatruć pokarmowych i są pomocne w leczeniu biegunek. Wiele osób twierdzi też, że skutecznie likwidują uczucie zgagi. Z kolei Indianie leczyli z ich pomocą duszności, choroby płuc czy dolegliwości ze strony układu moczowego.

Nasiona słonecznika

Obecnie jednak najważniejszą częścią rośliny są jej nasiona. Niezwykle bogate w składniki odżywcze są uznawane za jeden z najzdrowszych pokarmów na świecie. Pod tym względem dorównują orzechom. W drobnych nasionach otoczonych twardą łupiną kryje się prawdziwe bogactwo witamin. Najwięcej jest witaminy E. To silny przeciwutleniacz, który pozwala rozprawić się ze skutkami stresu oksydacyjnego. Skutecznie zwalcza wolne rodniki, zapobiegając degradacji komórek. Witamina E pozwala także zachować młody wygląd i zadbać o dobrą kondycję skóry, włosów oraz paznokci. Jest też znakomitym naturalnym środkiem wspomagającym płodność. Stymuluje wydzielanie hormonu gonadotropowego, zapewniającego dobrą jakość plemników u mężczyzn, zaś u kobiet warunkującego utrzymanie ciąży i prawidłowy rozwój płodu.

Co jeszcze zawiera słonecznik?

Słonecznik zawiera kompleks witamin z grupy B, które są niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego. Biorą też udział w procesach metabolicznych oraz krwiotwórczych. W pestkach rośliny można znaleźć witaminę A, wspomagającą oczy i chroniącą przed zwyrodnieniem plamki żółtej, oraz witaminę K, która nie tylko warunkuje prawidłową krzepliwość krwi, ale także wraz z wapniem i witaminą D pozwala zadbać o zdrowe kości.

Pestki słonecznika zawierają liczne minerały. Najwięcej jest w nich miedzi - pierwiastka kompleksowo wspomagającego pracę układu nerwowego i krwionośnego. Miedź poprawia pamięć i koncentrację, a także bierze udział w transporcie tlenu do wszystkich komórek ciała. Bierze też udział w syntezie kolagenu oraz elastyny. W ten sposób pozwala nie tylko cieszyć się jędrną skórą, ale zadbać o dobry stan ścięgien i więzadeł. Słonecznik zawiera ponadto cynk, który jest niezbędny dla prawidłowej pracy układu immunologicznego oraz żelazo chroniące przed anemią. Można znaleźć w nim również magnez wpływający pozytywnie na kondycję systemu nerwowego oraz mięśniowego czy potas, który skutecznie reguluje ciśnienie krwi.

Pestki słonecznika a kalorie

Słonecznik jest ceniony także ze względu na bardzo niską zawartość węglowodanów i dużą ilość aminokwasów. Szacuje się, że w 100 gramach produktu można znaleźć około 20 gramów białka. W pestkach słonecznika w największej ilości występują jednak tłuszcze. To właśnie ich obecność sprawia, że do dziś wiele osób rezygnuje z włączenia ich do swojej diety. Tymczasem specjaliści przekonują, że chociaż słonecznik jest wysokokaloryczny, to warto po niego sięgać. Garść pestek może skutecznie zaspokoić głód na wiele godzin, zaś zawarty w nich błonnik ogranicza wchłanianie lipidów w jelicie cienkim. Jednocześnie przekąska tego typu nie powoduje zwiększenia stężenia cukru we krwi, co ma szczególnie duże znaczenie w przypadku diabetyków.

Wspomaga układ krążenia

Bez względu na to, że nasiona słonecznika składają się w większości z tłuszczów, ich spożycie jest zalecane w profilaktyce i leczeniu schorzeń układu krążenia. Zawarta w nich witamina E pozwala zwalczyć wolne rodniki, będące jedną z przyczyn powstawania miażdżycy. O zdrowie mięśnia sercowego pozwala z kolei zadbać obecny w nich magnez. Warto ponadto wspomnieć, że pestki słonecznika są bogate w fitosterole. To złożone związki chemiczne, które skutecznie obniżają poziom złego cholesterolu we krwi.

Można go stosować w profilaktyce i leczeniu nowotworów

W ostatnich latach naukowcy skupiają się na antynowotworowych właściwościach słonecznika. Niebagatelną rolę w prewencji raka odgrywa oczywiście witamina E. Ten silny przeciwutleniacz zapobiega uszkodzeniom komórek przez wolne rodniki i jednocześnie hamuje ich niewłaściwe namnażanie się prowadzące do powstawania zmian nowotworowych. Co ważne, znajdujące się w nasionach słonecznika selen oraz ligany wykazują zdolność do naprawiania uszkodzonego DNA. Obecnie trwają badania nad wykorzystaniem słonecznika w prewencji nowotworów piersi, płuc, jelita grubego oraz prostaty. Naukowcy udowodnili ponadto, że zawarty w słoneczniku kwas linolowy hamuje namnażanie się komórek nowotworowych i zmniejsza ryzyko powstawania przerzutów.

Słonecznik w kuchni

O tym, że najlepiej smakują świeże ziarna słonecznika nie trzeba nikogo przekonywać. To właśnie w tej postaci mają też najwięcej właściwości odżywczych. Od zimy do lata można jednak sięgać po suszone pestki słonecznika, będące znakomitym dodatkiem do wielu potraw. Warto wzbogacać nimi sałatki. Doskonale smakują także z jogurtem naturalnym, owsianka czy musli. Uprażone na patelni stanowią świetny dodatek do zup. Z namoczonych i zblendowanych ziaren można ponadto przygotowywać wyśmienite dipy oraz pasty do kanapek. Słonecznik to znakomity dodatek do wypiekanego w domu chleba czy ciasta.

Olej słonecznikowy

Olej słonecznikowy

Uprawa słonecznika

Być może trudno w to uwierzyć, ale słoneczniki były uprawiane już 3 tysiące lat temu. Ojczyzną roślin jest Ameryka Północna, z której do dziś pochodzi większość plonów. Dla rdzennej ludności ich pestki stanowiły nie tylko źródło pożywienia, ale także lekarstwo na wiele chorób. Z żółtych płatków z kolei wyrabiano barwniki. Do Europy słonecznik trafił w XVI wieku za sprawą hiszpańskich konkwistadorów. W Holandii zobaczył je car Piotr Wielki i sprowadził do swojego kraju. Rosjanie zachwycili się smakiem i możliwościami kulinarnymi słonecznikowych pestek, zaś tworzony z nich olej był jedynym tłuszczem, którego nie zakazano spożywać w czasie postu. Dlaczego? Ponieważ hodowla słoneczników rozwinęła się w błyskawicznym tempie i patriarchowie rosyjscy nie zdążyli w porę zareagować i umieścić oleju na liście pokarmów zakazanych. Historia słoneczników zatoczyła koło w XIX wieku, kiedy Rosjanie, emigrując z kraju do Stanów Zjednoczonych, zabrali ze sobą ich nasiona i przedstawili Amerykanom odmiany o pełniejszych kwiatach.

Uprawa słonecznika

Uprawa słonecznika

Słoneczniki to rośliny zaliczane do rodziny astrowatych. Ich wysokość sięga do 2, 5 metra, chociaż w Niemczech wyhodowano słonecznik, którego łodyga mierzyła 9 metrów. Najlepszym miejscem ich uprawy są dobrze nasłonecznione stanowiska. Słoneczniki dobrze rosną na lekko nawożonych glebach. Są roślinami jednorocznymi. Aby latem i wczesną jesienią zebrać plony, należy wysiewać nasiona do podłoża w kwietniu lub w maju.

Komentarze